top of page

Internet Archaeology

Laat je leerlingen hun innerlijke Indiana Jones channelen en diep graven in de digitale ruïnes van het internet om de oorsprong van online mythes, internetmysteries en digitale folklore te ontrafelen.

Hoofd leerdoel:

Leerlingen onderzoeken de oorsprong en ontwikkeling van een internetfenomeen en presenteren hun bevindingen.

Lieke Wouters

Bijdrager:

Docent VO

Algemene informatie

Doelgroep: 9e klas havo/vwo vrije school

Duur: 100 minuten

Vak: Kunst en Ambacht

Thema: online communities, digitale fenomenen, internetcultuur, archeologie


Beschrijving

In deze les kruipen leerlingen in de rol van internetarcheologen om de oorsprong van internetfenomenen te achterhalen en onderzoeken. Waar komt het vandaan? Hoe werd het populair? En waarom blijven sommige internetgrappen, trends of communities jarenlang bestaan terwijl andere binnen een week verdwijnen? In groepjes onderzoeken leerlingen een toegewezen fenomeen uit de internetcultuur. Ze zoeken uit hoe het ontstaan is, welke rol online communities hebben gespeeld en hoe het fenomeen zich heeft ontwikkeld. Vervolgens presenteren zij hun bevindingen aan de klas.


Een internetfenomeen is een sociaal of cultureel verschijnsel dat zich via het internet verspreidt en de aandacht trekt van grote groepen gebruikers (Konzack, 2017). Deze les begint met een korte introductie over hoe verhalen zich verspreiden al sinds het begin van de mensheid, dat dat is hoe mythes en legendes zijn ontstaan, en nu hebben we eenzelfde formule maar dan op het internet. Leerlingen krijgen daarna een internetfenomeen toegewezen wat ze gaan uitpluizen op 5 hoofdpunten: Wat is het? Waar ligt de oorsprong? Waarom werd het populair? Welke online community zit erachter? Bestaat het nog? Ze presenteren hun onderzoek met een powerpoint voor de klas.


Leerdoelen
  • Leerlingen onderzoeken een internetfenomeen als cultureel verschijnsel.

  • Leerlingen analyseren hoe online communities bijdragen aan cultuurvorming.

  • Leerlingen verzamelen, selecteren en presenteren informatie over internetcultuur.


Materialen

Powerpoint, Digiboard/beamer, laptops met powerpoint


Tijdsindeling

Tijd

Onderdeel

Activiteit

0-10 min

Introductie

Presentatie over (internet)legendes en hoe verhalen zich verspreiden

10-15 min

Opdracht uitleg

Voorwaarden bespreken, groepjes maken en fenomenen verdelen

15 - 60 min

Hoofdopdracht

Een presentatie maken over het ontstaan en de groei van een internetfenomeen

60 – 90

Presentaties

Leerlingen presenteren hun onderzoek m.b.v. een powerpoint.

90 – 100 min

Reflectie en afsluiting

Klassengesprek reflectie

 

Mogelijke internetfenomenen om te laten onderzoeken

The Backrooms

Birds Aren't Real

The Flying Spaghetti Monster

Doge

The "Astley" effect

Cicada 3301

Ratatouille the musical

Paloma Diamond


Vragen voor afsluitend klassengesprek

Waarom wordt het ene fenomeen groot en het andere niet?

Welke rol spelen gebruikers?

Welke rol spelen algoritmes?

 

Download hier de powerpoint


Reflectie:

Wat een hilariteit deze les! De hoofdtoon van deze les was ongeloof. Hoezo is er een hele religie ontstaan vanuit een protest in kansas wat online is opgeblazen? Wat bedoel je dat er een hele musical is gemaakt via tiktok met echte acteurs en muzikanten? Door deze opdracht hebben ze niet alleen een blik kunnen werpen op wat het internet allemaal te bieden heeft buiten hun dagelijkse scroll routine, maar ook gezien wat voor een bijzondere verhalen, communities en culturele fenomenen er online kunnen ontstaan. Leerlingen hebben onderzocht hoe zulke bijzondere fenomenen ontstaan en zelfs hoe dingen vanuit het internet kunnen doorsijpelen naar de fysieke wereld. De verwondering en nieuwsgierigheid maakte dit een geslaagde les.


2 resultaten/presentaties


Bronnen:

Goldsmith, K. (2016). Wasting Time on the Internet. HarperCollins.


Heffernan, V. (2016). Magic and loss: The internet as art. Simon & Schuster.


Konzack, L. (2017). Internet phenomenon. Ku-dk. https://www.academia.edu/34862176/Internet_Phenomenon

TEDx Talks. (2015, December 18). Folklore doesn’t meme what you think it memes | Lynne McNeill | TEDxUSU [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=PBDJ2UJpKt4

On The Flip Side is een onderwijstool - database - platform voor kunsteducatoren in het voortgezet onderwijs.

Afstudeerproject FONTYS DBKV - kunsteducatief product

Work In Progress © 2026 Lieke Wouters.

Alle rechten voorbehouden.

bottom of page